الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

32

شأن نزول آيات قرآن ( فارسى )

( 99 ) وَ لَقَدْ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ آياتٍ بَيِّناتٍ وَ ما يَكْفُرُ بِها إِلَّا الْفاسِقُونَ ما نشانه‌هاى روشنى براى تو فرستاديم ؛ و جز فاسقان كسى به آنها كفر نمىورزد . شأن نزول : لجاجت و عناد در مورد اين آيه ، شأن نزولى از « ابن عباس » نقل شده است و آن اين كه : « ابن صوريا » دانشمند يهودى از روى لجاج و عناد به پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله گفت : تو چيزى كه براى ما مفهوم باشد نياورده‌اى ! و خداوند نشانهء روشنى بر تو نازل نكرده تا ما از تو تبعيت كنيم ، آيهء فوق نازل شد و به او صريحاً پاسخ گفت . « 1 » * * * ( ( 104 ) ) يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لاتَقُولُوا راعِنا وَ قُولُوا انْظُرْنا وَ اسْمَعُوا وَ لِلْكافِرينَ عَذابٌ أَليمٌ اى افراد با ايمان ! ( هنگامى كه از پيغمبر تقاضاى مهلت براى درك آيات قرآن مىكنيد ) نگوئيد : « راعنا » ؛ بلكه بگوئيد : « انظرنا » . ( زيرا كلمهء اوّل ، هم به معنى « ما را مهلت بده ! » ، وهم به معنى « ما را تحميق كن ! » مىباشد ؛ ) و بشنويد ! و براى كافران عذاب دردناكى است . شأن نزول : سوء استفاده از كلمات و هشدار ابن عباس ، مفسر معروف نقل مىكند : مسلمانان صدر اسلام هنگامى كه پيامبر صلى الله عليه و آله مشغول سخن گفتن بود و بيان آيات و احكام الهى مىكرد ، گاهى از او مىخواستند كمى با تأنّى سخن بگويد تا بتوانند مطالب را خوب درك كنند ، و سؤالات و خواسته‌هاى خود را نيز مطرح نمايند ، براى اين درخواست جملهء

--> ( 1 ) « مجمع البيان » و « قرطبى » ، ذيل آيهء مورد بحث ؛ « جامع البيان » ، ج 1 ، ص 619 ، ذيل آيهء مورد بحث .